Twintig en boos
Onze middelste is net twintig. Hij is voor de derde keer in zijn leven blijven zitten ( basisschool, Mavo en nu op VMBO) hij is blijven zitten ondanks goede cijfers hij had 1 tentamen gemist en zijn stage opdracht was niet goedgekeurd. Hij is daarnaast twee keer gezakt voor het rijbewijs. Hij lijkt teleurgesteld en boos op alles. Hij moppert tegen ons, niets is goed. Hij wil ook geen hulp. Hij regelt zijn zaken niet zoals een brief van de woningbouw stichting waar hij op de wachtlijst staat maar dan zijn gegevens moet aanvullen doet hij niet, collegegeld betalen wij maar moeten we samen regelen alleen komt hij niet even zitten om dit te doen. Afspraak bij de tandarts maakt hij niet. Hij gaat naar school en werkt een of twee avonden binnenkort begint de stage weer. Maar hij is erg negatief. Het bepaald de hele sfeer in huis. Hij is nu zijn OV kwijt en zegt o dan ga ik maandag niet naar school want ik ga voor die domme lessen die ik al gehaald had vorig jaar niet mijn geld verspillen. Alleen dat geld is zijn zakgeld dat wij hem geven. We zijn bang dat hij straks van school moet en dat we dan voor altijd samen in een huis wonen. Hij wil dat absoluut niet maar wij ook niet. Want als hij thuis is is de hele sfeer naar en negatief. Ook al proberen we hem te betrekken, leuke dingen te doen. Hij lijkt permanent boos
Hoezo zou hij een startkwalificatie nodig hebben om aan het werk te gaan? Er is toch ook ongeschoold werk waar geen diploma's voor nodig zijn? Geen hemelbestormend werk, en rijk word je er ook niet van, maar het is er wel.
Ner zoals je mag zwemmen zonder zwemdiploma, mag je ook gewoon werken zonder startkwalificatie
Temet schreef op 07-09-2026 om 21:56:
Hoezo zou hij een startkwalificatie nodig hebben om aan het werk te gaan? Er is toch ook ongeschoold werk waar geen diploma's voor nodig zijn? Geen hemelbestormend werk, en rijk word je er ook niet van, maar het is er wel.
Ner zoals je mag zwemmen zonder zwemdiploma, mag je ook gewoon werken zonder startkwalificatie
Mijn schoonzoon heeft alleen een vmbo-diploma en wordt alleen aangenomen voor ongeschoold werk, veelal dus minimumloon. Daar kun je eigenlijk niet (meer) zelfstandig van wonen en leven, zeker niet omdat een sociale huurwoning inmiddels bijna overal een utopie is.
Hij kon alleen het huis uit omdat hij ging samenwonen met mijn zoon, die zich met zijn helemaal niet slechte salaris nét een particulier huurappartementje kon veroorloven.
Ja, het kan allemaal in theorie, maar de praktijk is wat weerbarstiger. Naderhand alsnog een mbo-diploma halen is ook lastig als je salaris nodig is om rond te kunnen komen. Ik zou het mijn kinderen iig niet adviseren, ga dan een BBL-opleiding doen.
Natuurlijk is het niet ideaal. Maar als iemand pertinent niet naar school wil, kan het best een idee zijn om gewoon met die school te stoppen als er geen leerplicht meer geldt, en dan te gaan werken om dan tijdens dat werk uit te vinden wat je wel wilt. En misschien kan je dan in je werk doorgroeien en mogelijk zelfs aanvullende opleidingen volgen op koste van de baas, en anders bedenk je misschien welke opleiding je naast/ in plaats van dat ongeschoolde werk wilt doen.
Ik ken iemand die als scholier een baantje had bij de Jumbo. Ze deed het zo goed dat ze kennelijk intern doorgroeide en op enig moment het aanbod kreeg om op kosten van het bedrijf een opleiding op HBO-niveau te volgen om (meen ik) supermarktmanager te worden. Dat wilde ze niet, maar ze had dus via ongeschoold werk kunnen opklimmen naar een HBO-functie met dito vooropleiding zonder studieschuld. Geen slechte deal.
Ik ken ook verhalen van mensen die zijn gaan werken en langzaam opgeklommen zijn. Maar dat zijn leeftijdsgenoten (ben 44) en het kan best zijn dat alles veranderd is. In onze tijd huurde je ook een kamer voor een paar honderd euro en dat is nu ook niet meer zo.
Ik krijg het idee dat TO haar zoon nog maar een paar dingetjes moet afronden en dan klaar is. Maargoed dat weten wij natuurlijk niet, dat moet met school overlegd worden.
Het is toch niet zo dat hij al jaren niet naar school geweest is. Zijn OV is kwijt en dat vindt hij een reden om niet te gaan. Dat klinkt alsof hij vorige week wel gegaan is.
De persoon over wie ik het had is een vroege twintiger, de dochter van een kennis
Er zullen ongetwijfeld mensen zijn die op een dergelijke manier toch een zelfstandig leven kunnen opbouwen. Maar het niet hebben van een startkwalificatie in de vorm van meer dan een middelbare schooldiploma beperkt je enorm in je keuzes en mogelijkheden. En ja, je kunt later alsnog een diploma gaan halen als je dat financieel en werkgerelateerd rond kunt krijgen of het geluk hebben dat het mogelijk is via je baan op ongeschoold niveau jezelf op te werken maar het blijft altijd lastiger én beperkter. Onze maatschappij is ingericht op diploma’s en voor de meeste beroepen heb je dat diploma gewoon nodig.
Onze samenleving is inderdaad steeds meer diplomagericht. Kijk maar eens naar alle beroepen waarbij je aantoonbaar bijscholing moet blijven volgen om het beroep te mogen blijven uitoefenen.
Ik ben het met je eens dat diploma's in het algemeen heel nuttig zijn. Maar als een jongere compleet de buik vol heeft van school maar wel aan te zetten is tot werk, dan zou ik voor die laatste route kiezen. Grote kans dat die jongere vervolgens zelf tot de conclusie komt dat het handig is om toch maar een diploma te halen en dat dan alsnog gaat doen, maar nu vanuit zijn eigen motivatie. Hetzij binnen het werk, hetzij ernaast of erna. Dat lijkt minder snel en efficiënt, maar jarenlang tegen heug en meug in de schoolbanken hangen en amper wat uitvoeren levert ook geen geweldige resultaten op, en wel een hoop chagrijn.
Ninoea schreef op 08-09-2026 om 07:59:
Onze samenleving is inderdaad steeds meer diplomagericht. Kijk maar eens naar alle beroepen waarbij je aantoonbaar bijscholing moet blijven volgen om het beroep te mogen blijven uitoefenen.
Dat ken ik vooral uit de zorg en de transportsector.
In de andere sectoren gebeurd het wel maar is het niet verplicht.
Een diploma is handig maar in heel veel sectoren niet verplicht. Coach, personal trainer je hebt er geen enkel diploma voor nodig om het beroep uit te oefenen. Je moet alleen een klantenbestand op bouwen.
Je kunt zonder enige kluservaring zo je eigen klussenbedrijf opzetten.
Ons kind is afgelopen jaar gestopt met mbo opleiding, niveau 4. Na 2 jaar, dus flinke studieschuld opgebouwd. Wij hadden het graag anders gezien, maken ons ook wel zorgen over hoe hij ooit financieel zelfstandig kan gaan worden zonder diploma's. Maar als kind dit wil en ervoor gaat om te werken, dan is dit voor nu de beste optie. En wat de toekomst brengt zien we dan wel weer....
Hier had het trouwens minder te maken met 'niet meer willen' maar vooral met 'de druk -nog- niet aankunnen na mentale problemen' en met het feit dat het door dyscalculie überhaupt de vraag is of een diploma op niveau 3 of 4 haalbaar is. Als je namelijk geen voldoende haalt voor je rekenexamen dan krijg je je diploma niet. Zelfs als alle andere vakken wél voldoende zijn...
Geen startkwalificatie wordt vooral lastig als je door omstandigheden geen werk kunt vinden. Je krijgt wel eerst een leerplichtambtenaar achter je aan, ook al ben je ouder dan 18 (mijn ervaring). Maar zoon werkte al, dan zijn de adviezen van een leerplichtambtenaar niet zo relevant. Zoon heeft inderdaad vervolgens via werkgever versneld diploma MBO-3 gehaald en zich opgewerkt in het bedrijf. Heeft nu alles wat hij nodig heeft: leuk werk, auto van de zaak, eigen woning, zorg voor kinderen. Alleen geen drie vakanties per jaar.
Dochter en schoonzoon MBO-4 beiden goed salaris, prachtige woning etc.
Met werk, of een MBO-diploma kun je goed een bestaan opbouwen. Maar dat komt niet vanzelf, je moet er wel wat voor doen.
Voor Tsdegraaf: ik zou een grens gaan trekken rond zijn 21ste verjaardag en dat ook zo met hem bespreken. Tot die tijd ga je door zoals je nu doet, toch vooral veel faciliteren en begrijpen. Vanaf zijn 21ste ga je meer overlaten aan zijn eigen zelfstandigheid, eigen keuzes en zelf de gevolgen dragen van je keuzes. Dat zal dan vooral op financieel gebied gevolgen voor hem hebben. En voor jou dat je wellicht dingen gaat zien waar je moeite mee hebt, maar die je dan echt bij hem moet laten.
T@sje schreef op 08-09-2026 om 08:11:
Ons kind is afgelopen jaar gestopt met mbo opleiding, niveau 4. Na 2 jaar, dus flinke studieschuld opgebouwd. Wij hadden het graag anders gezien, maken ons ook wel zorgen over hoe hij ooit financieel zelfstandig kan gaan worden zonder diploma's. Maar als kind dit wil en ervoor gaat om te werken, dan is dit voor nu de beste optie. En wat de toekomst brengt zien we dan wel weer....
Hier had het trouwens minder te maken met 'niet meer willen' maar vooral met 'de druk -nog- niet aankunnen na mentale problemen' en met het feit dat het door dyscalculie überhaupt de vraag is of een diploma op niveau 3 of 4 haalbaar is. Als je namelijk geen voldoende haalt voor je rekenexamen dan krijg je je diploma niet. Zelfs als alle andere vakken wél voldoende zijn...
Dan heb je nog de optie certificaten te halen. Een kennis lukte het latijns niet bij de opleiding tot bloemist. En stond met de certificaten van alle andere vakken toch in haar eentje een vestiging van een bloemist-keten te runnen.
Temet schreef op 08-09-2026 om 08:02:
Ik ben het met je eens dat diploma's in het algemeen heel nuttig zijn. Maar als een jongere compleet de buik vol heeft van school maar wel aan te zetten is tot werk, dan zou ik voor die laatste route kiezen. Grote kans dat die jongere vervolgens zelf tot de conclusie komt dat het handig is om toch maar een diploma te halen en dat dan alsnog gaat doen, maar nu vanuit zijn eigen motivatie. Hetzij binnen het werk, hetzij ernaast of erna. Dat lijkt minder snel en efficiënt, maar jarenlang tegen heug en meug in de schoolbanken hangen en amper wat uitvoeren levert ook geen geweldige resultaten op, en wel een hoop chagrijn.
In dat geval zou ik vooral inzetten op bbl. Werken en 1 dag per week naar school. Een van mijn zoons viel uit op de havo, heeft het vmbo gehaald zonder ook maar een boek open te slaan en had er daarna tabak van. Hij liep op het mbo weer vast maar had inmiddels zijn rijbewijs, had een bijbaan als pakketbezorger en heeft uiteindelijk gekozen voor een bbl-opleiding vrachtwagenchauffeur. Die ene dag school kon hij wel opbrengen en hij heeft nu een prima baan met dito salaris.
Mijn dochter doorloopt zo ongeveer hetzelfde paadje, voor de tweede keer uitgevallen op het mbo en zit momenteel in de selectieprocedure voor een opleiding binnen een organisatie waarbij ze, als ze door de selectie komt, binnen die organisatie een bbl-opleiding van een jaar gaat doen en binnen die organisatie een baangarantie heeft als ze de opleiding haalt.
Ik ben zelf zo goed als ongeschoold, voor een mbo-opleiding van de LOI worden werkgevers echt niet heel warm, dat wil ik mijn kinderen besparen als het even kan. Als het er niet in zit, is dat zo, maar ik motiveer toch echt sterk dat diploma.
Ysenda schreef op 08-09-2026 om 08:06:
[..]
Dat ken ik vooral uit de zorg en de transportsector.
In de andere sectoren gebeurd het wel maar is het niet verplicht.
Een diploma is handig maar in heel veel sectoren niet verplicht. Coach, personal trainer je hebt er geen enkel diploma voor nodig om het beroep uit te oefenen. Je moet alleen een klantenbestand op bouwen.
Je kunt zonder enige kluservaring zo je eigen klussenbedrijf opzetten.
Dan moet je wél dat beroep kunnen uitoefenen. Een klusbedrijf als je twee linkerhanden hebt is niet handig. Coachen als je zelf het een en ander aan bagage hebt werkt niet altijd even goed. Je eigen bedrijf runnen is zo makkelijk nog niet. Mijn man is zzp-er en zit in een niche waar het zzp-er zijn an sich geen probleem is, maar het is wel heel handig als je grotendeels je eigen financiële rompslomp kunt regelen, dat moet je ook net kunnen.