Letters

Tja, dat is al jaren. Vooral omgeving Amsterdam. 

In groep drie is er (als het goed is) veel aandacht voor het verschil. De stemhebbende z en v versus de geblazen letters f en s. 

Helaas ken ik collega's die hun klas leren dat je dat verschil niet kunt horen, dus dat je moet onthouden welke woorden je met de zachte s en f schrijft (z en v) 
Terwijl in feite de z en v eigenlijk hardere letters zijn. 

Ik vind het ook lastig en hoor het gewoon niet goed, ik schijn bv zuiker te zeggen in plaats van suiker maar het lukt me gewoon niet op een andere manier

Rekenenisleuktaalook schreef op 01-04-2026 om 19:01:

[..]

Bij de S en de F zou je je stembanden niet hoeven gebruiken. Dit kun je voelen door twee vingers in je hals op je strottenhoofd te leggen. Bij Z en V voel je die wel trillen en bij S en F niet.

Wouw! Dankjewel! Die tip kan ik goed gebruiken in mijn vrijwilligerswerk. Bij de oefeningen met letters verklanken loop ik als ongeschoolde leek er vaak tegenaan dat ik het verschil niet kan uitleggen hoe ze de letter moeten vormen. Ben ik al heel blij als vin en fin hetzelfde klinken of zier en sier.

Bakblik schreef op 01-04-2026 om 20:04:

[..]

Wouw! Dankjewel! Die tip kan ik goed gebruiken in mijn vrijwilligerswerk. Bij de oefeningen met letters verklanken loop ik als ongeschoolde leek er vaak tegenaan dat ik het verschil niet kan uitleggen hoe ze de letter moeten vormen. Ben ik al heel blij als vin en fin hetzelfde klinken of zier en sier.

Zijn er op jouw vrijwilligerswerk ook leerkrachten betrokken? Dit is niet zozeer specifiek iets voor groep drie, maar zouden anderen ook moeten weten. Hoewel het wel vooral in groep drie aan bod komt. 

Rekenenisleuktaalook schreef op 01-04-2026 om 20:14:

[..]

Zijn er op jouw vrijwilligerswerk ook leerkrachten betrokken? Dit is niet zozeer specifiek iets voor groep drie, maar zouden anderen ook moeten weten. Hoewel het wel vooral in groep drie aan bod komt.

Ja leerkrachten voldoende maar geen tijd om eens 20 minuten met een kind te gaan zitten en die verschillen uit te leggen. Als het ongeveer goed klinkt zijn ze tevreden. Er is 2 jaar tijd om kinderen van alle leeftijden tussen 12 en 18 op een niveau te krijgen om uit te stromen naar de middelbare of een mbo 2 of 3.

Ik heb als vrijwilliger wel tijd om met een kind te zitten en te oefenen, kind naar mijn mond te laten kijken en de rrrrrrrrrr te oefenen ook zo'n letter die voor sommige Arabisch doorrekenen moeilijk is. Maar die lukt vaak wel als ik de leerling echt in mijn mond laat kijken. 

Dat is afhankelijk van waar je vandaan komt. Grofweg hoor je in het noorden vaak minder onderscheid tussen deze klanken dan in het zuiden.
https://www.dbnl.org/tekst/_taa014199401_01/_taa014199401_01_0132.php
Overigens horen de meeste "v"- en in het nederlands als "f" uitgesproken te worden: https://nt2spraak.nl/de-uitspraak-van-de-v/

Miepjecody schreef op 01-04-2026 om 20:42:

[..]

Nou lijkt me handig dat mensen gewoon weten hoe het oorspronkelijk moet?

Er is geen oorspronkelijk. Of in elk geval geen eenheid. De eerste link geeft een stuk van de geschiedenis weer. Afhankelijk waar je vandaan komt is er inderdaad geen onderscheid. Het ene Nederlands is niet beter dan het andere. Je hebt bijvoorbeeld ook het verschil tussen de 'g' en de 'ch'. Afhankelijk waar je vandaan komt hoor je hier wel of niet duidelijk een verschil.

Wij proberen de kinderen dit verschil wel aan te leren, want als je het goed zegt weet je ook hoe je het schrijft. Dan kun je het verschil horen. 
Vis of fis voor 🐟 is best belangrijk om goed te schrijven. 
Vee of fee betekent zelfs iets anders, vier of fier ook.