Explosieve relatie, kind in gevaar?

Goed...een heel verhaal, maar ik zal het proberen een beetje leesbaar te houden. Het probleem is dat ik (man, 40) steeds verder in depressie raak en mijn gezin hiermee schaadt. 

Het gezin
Vriendin van 39 jaar, ik van 40 jaar, dochter van 11 jaar en een hond van 4. Wij zijn als partners nu 20 jaar samen. Beiden een goede baan en financiën zijn goed op orde: wij kunnen redelijk doen en laten wat wij willen. Wij wonen in een mooie buitenwijk vlak naast een groot natuurpark.

Haar karakter: voordeel van de twijfel, wil graag vrienden pleasen, kan binnen een minuut wisselen tussen kwaad en vrolijk, ze is open over gevoelens en vooral voorstander van vrijheid en impulsiviteit. Kan zich maar moeilijk vermaken, wat vooral in voorgaande jaren resulteert in veel slapen om de tijd voorbij te laten gaan. 

Mijn karakter: nadeel van de twijfel, sterk voorstander van rechtvaardigheid, kan uren tot dagen nodig hebben om uit een bui te komen. Voorstander van afspraken en structuur. Maar amper tijd voor slaap: altijd bezig met hobbies, klussen, etc. 

Mijn vriendin droomt van de perfecte wereld: een gezin moet zijn zoals Kleine huis op de prairy, een vriendengroep als Friends. Een belangrijk punt in onze relatie was dan ook kinderen: zij zocht een typisch groot gezin, ik zag het niet zo zitten. Uiteindelijk heb ik toch ingestemd. 
Dochter: krijgt een eigen hoofdstuk hieronder. 

Dochter
Wat volgde was een zwangerschap met prenatale depressie, ze vroeg zich af of ze wel een goede moeder zou kunnen zijn. Bij geboorte is dit overgegaan in postnatale depressie. Hierbij heeft ze psychologische ondersteuning gehad, maar het is nooit helemaal verdwenen. Sterker nog, tot op de dag van vandaag (11 jaar later) zegt ze nog met enige regelmaat dat ze nog steeds spijt heeft van de geboorte. 

De opvoeding van onze dochter hebben wij grotendeels zelf gedaan: zo min mogelijk opvang, bij opa/oma of bij een kinderoppas. 

Ze vindt onze dochter een leuke meid, maar de mate van vrijheid die ze kwijt is, kan ze niet altijd mee overweg. Ze speelt nog steeds regelmatig met de gedachte dat het plots kwijtraken van onze dochter vooral een opluchting zal zijn - en niet een verdriet. Dit spreekt ze ook regelmatig uit tegen mij. Natuurlijk is dit iets wat onze dochter niet weet - en nooit mag weten. Mij doen deze opmerkingen nog steeds pijn, al is er enige mate van gewenning na al die jaren. Ik ben verre van een perfecte vader, maar zou niet weten wat ik zonder mijn dochter zou moeten. Dat was vanaf de geboorte al duidelijk: ik ben overbeschermend, maar erg betrokken. Het liefst neem ik mijn dochter overal mee naartoe. 

Onze dochter heeft sinds 6 jarige leeftijd diverse soorten therapie. De diagnose is autisme (MCDD) met angststoornissen. Dit maakt de opvoeding zeker niet makkelijker. Zeker gezien het verhaal hieronder, waarbij vriendin steeds vaker van huis weg is en alle zorg op mij valt. Onze dochter is een gezellige, vrolijke en praatgrage meid, al worstelt ze met het gewicht van de hele wereld zodra het stil wordt (in bed).  

Recent
Het laatste jaar zijn er wat veranderingen gekomen. Veranderingen die zeer positief uitpakken voor mijn vriendin, maar waar ik maar moeilijk mee om kan gaan. Haar droombeeld van een werkplek werd werkelijkheid: ze is van baan gewisseld en ging van een strikte, zakelijke groep zonder compassie, naar een gezellige club. Personen waar ze lol mee kan hebben, haar privé verhalen/stress kwijt kan, etc. Zo gezellig, dat ze zelfs op vrije dagen naar het werk gaat - een soort FOMO. 
  
Daarnaast is ze gestart met sporten. Geboren uit noodzaak (haar BMI ver in het rood) maar het werd snel een sociale gelegenheid. Ze heeft daar eerst een nieuwer best friend ontmoet en daarna volgde al snel een vriendengroep. Zo gezellig, dat elke vorm van moderatie overboord ging. De beste vriendin sport 7 keer per week, dus zij ook. Yoga, pilatus, boxen, hiit, spinning, squash...elke dag is ze wel in de sportschool te vinden. Bij voorkeur een ruime tijd vóór de les (om bij te praten met vrienden) en na de les (idem, napraten). 

Mocht je denken: wauw, daar moet je als man toch blij mee zijn! Een vrouw die zo bezig is met haar gezondheid. Ik merk echter vooral de nadelen. Ze voelt zich beter, dat is top. Ze raakt door alle sociale zaken er omheen geen kilo kwijt (letterlijk nog op hetzelfde gewicht na een jaar zo intensief sporten). Voor mij geen punt om haar op aan te vallen hoor, maar het streept wel een mogelijk voordeel door. 

Want sociaal, dat is het zeker. She is living the dream qua sociaal: naast de (sociale) sportlessen door de weeks, is het vrijdagavond borrelen bij A, zaterdagochtend wandelen met B, zaterdagmiddag en avond op pad met C en D en zondag is het natuurlijk tijd om nog even bij te kletsen met E. De sport vriendengroep is erg actief. Vooral een grote trendbreuk ten opzichte van de 19 jaar daarvoor, waarbij ze gewoonweg weinig vermaak kon vinden. 

Ik heb dit een halt toegeroepen, want ze leek steeds ons (dochter en partner) te ontvluchten. Deels klopt het ook wel 'daar is het gezelliger, ik kies voor dat geluk, eindelijk zo'n Friends-groep'. Dit heeft al veel gedoe opgeleverd. Want 'waarom zou ik thuis zitten met jullie? Dochter kijkt tablet en man is aan het gamen. Kan ik net zo goed weg zijn'. Als we een afspraak maken van 'je bent direct na de les weer thuis?' of 'je gaat deze week maar na 5 lessen?' wordt dat vaak verbroken. Afspraak vergeten, afspraak niet belangrijk genoeg, een excuus- of gewoon zin om duidelijk te maken dat ik geen invloed mag hebben om haar af te remmen. 

Waar ik pogingen doe tot moderatie en afspraken, geeft het haar steeds meer het gevoel dat ik haar aan het controleren en beperken ben. Die twee effecten versterken elkaar: als ze al zo vaak weg is, val ik over elk klein ding wat daar nog bij komt. Elke afspraak die ik maak, maar zij breekt, voelt voor mij als een nieuwe klap. Klappen die ik binnenhoud en die zich opstapelen. Het zorgt voor depressieve buien, waar het gezin (en mijn vrienden, mijn werk) hinder van ondervinden. 

Dochter zit hier midden tussenin en merkt dat de sfeer regelmatig gespannen is. Ze geeft wel aan dat mama te vaak weg is, maar vindt het ook lastig dat het vooral ervoor zorgt dat papa zo lang boos is. Want mama is direct weer blij. 

Inmiddels komt de therapeute van onze dochter steeds vaker hier thuis om het gesprek aan te horen. Van eens per maand is dit recent zelfs naar 2x per week gegaan. Niet waarvoor ze is ingeschakeld, maar ze ziet de noodzaak. Ze maakt zich zorgen of dit nog wel een stabiele en veilige omgeving is voor onze dochter.

Incidenten
Met zo'n gespannen sfeer, kunnen incidenten ook niet uitblijven. 

Wat langer terug, hadden vriendin en ik ruzie. Dat kan om kleine dingen gaan, maar vaak een afspraak die
gebroken wordt. 'ik zag het nut niet meer in van die afspraak, dus ik heb anders gekozen, deal with it'.

Ik uit dat niet in schelden, slaan of iets van dien aard, maar ben gewend om dat op mijzelf te gaan betrekken. Iemand om het
te vertellen, even stoom afblazen, heb ik niet. Vrienden zijn allen vrijgezelle mannen van 40-50 jaar zonder kinderen - en leven echt in een
andere wereld. Mijn ouders zijn vooral bang voor hun kleindochter en zijn al speciaal dichterbij verhuisd (specifiek om dichtbij
kleindochter te zijn, wegens de explosiviteit van het gezin). Mijn hart luchten bij ouders resulteert vooral in dat ze alles onthouden en de
relatie tussen hun en mijn vriendin verslechterd. Therapie is vooral veel afgewezen bij mij. 'Uw situatie is niet erg genoeg' bij de één, 'we
kunnen u pas helpen als u de problemen met uw vrouw en dochter eerst oplost' bij de ander. 'Dit past niet binnen de bij u toegewezen
zorgzwaartepakket, sorry' bij een derde en 'heb je al eens geprobeerd eruit te komen door met ChatGPT te praten als therapeut?' bij de huisarts.

Oftewel,ik moet het zelf oplossen. Sombere buien, zelf straffen met krassen (ikzit inmiddels volledig onder de littekens) en depressieve gedachten.
Dit vindt mijn vriendin naar voor mij, vooral omdat zij bij alles en iedereen haar verhaal kwijt kan, maar het is ook vaak reden tot woede.
Waar ik binnenkom, wordt de kamer donkerder en kouder.

Mijn vriendin kan dit uiteindelijk maar op één manier stoppen, en dat is het te escaleren. Ze heeft al wel eens een mes gebracht, onder het motto
van 'dit werkt beter dan krassen, toe maar - je hebt het lef toch niet!'. Wederom iets waar ze naderhand spijt van heeft, maar het was niet de eerste doodverwensing richting mij. Ik ben vooral bang voor mijn dochter.

-------------------

Vorige week na een therapie sessie op locatie, gingen wij met z'n drieën terug naar huis met de trein. De stemming was vrolijk en positief. Op het perron begint mijn dochter haar hart uit te storten op een emotionele manier: de therapie die ze krijgt, is ze klaar mee. Het is gezellig, de therapeute is leuk, maar het helpt haar niet. Ze wil per direct over naar een ander soort therapie. Elke opmerking die wij maken over 'volgende week is de evaluatie, dan bespreken we het' gooien alleen maar olie op het vuur. 

Het escaleert en dochter voelt zich ongehoord. Ze wil weglopen en gooit er (bij het aankomen van een goederentrein op volle snelheid) nog een opmerking door van 'als ik niet mijn zin krijg, kan ik net zo goed voor deze trein springen'. Dit veroorzaakt vooral woede bij mijn vriendin, die dochter vastgrijp en reageert met een 'nou daar komt de trein, als jij niet luistert, dan gooi ik je er zelf wel voor'. Geschokt door de opmerkingen kom ik tussenbeide en weet ik gelukkig de boel te sussen. Vriendin gaat naar haar werk en ik zit de rest van de ochtend met een trillende dochter op de bank thuis. Ze was echt bang dat haar moeder het meende. 

Ik geloof niet dat ze echt de actie had uitgevoerd, maar het zeggen brengt al genoeg schade toe. 

Mijn vriendin heeft spijt van de opmerkingen en heeft ook sorry tegen dochter gezegd. Verder wil ze vooral niet lang in de sombere stemming blijven hangen, dus het is tijd om weer wat leuks te gaan doen. Ondertussen heb ik hier nog lang last van. Hier hebben vriendin en dochter last van. 

---------------

Eén van de dames in de nieuwe vriendengroep, heeft haar speciale aandacht. Mijn vriendin is heel open over zaken, ook tegen mij. Ze geeft aan dat zij deze dame ziet als 'crush' en heeft ze dagelijkse romantische fantasieën over - en meer. Dit uit zich niet tot acties, want die vrouw weet van niets én is getrouwd. 

Nu heeft ze 1 op 1 met die vrouw afgesproken. Samen bij die vrouw thuis, samen ergens eten of een leuke boswandeling. Ze snapt dat ik hierop tegen ben en vraagt dan ook of ik hier bezwaar op heb, want 'we moeten meer overleggen, dat zie ik zelf ook wel in'. Mijn bezwaar hierop heeft echter geen zin, want ze wil en kan geen nee zeggen tegen vrienden. En 'het is toch niet wederzijds dus er gebeurt niets'. Mijn compromis om haar dan uit te nodigen bij ons thuis is weggewoven. Dat is minder handig praten want dan heb je kans dat dochter of man binnenloopt. 

Voor de duidelijkheid: ik verwacht dat het afspreken puur gezellig bedoelt is en totaal niet zal leiden tot amoureuze gevolgen, maar toch ben ik geen voorstander. 

-------------

Eén van de andere vriendinnen uit de nieuwe vriendengroep heeft een impulsief idee: een weekje vakantie in het buitenland! Dit deelt ze met mijn vriendin en zowaar de keuze is gemaakt: ze gaan samen! 

Toen mij dit verteld werd, was mijn reactie 'leuk, maar je zou toch nog iets plannen voor een paar dagen weg met je dochter, als gezellige moeder-dochter tijd?'. Ja, dat klopt, maar ik kan geen nee zeggen tegen deze vriendin. 

Dochter hoorde van de vakantieplannen van haar moeder en was direct teleurgesteld. 'Leuk voor mama, maar wij dan?' Na wat discussie heen en weer waar onze dochter niet bij zat, hebben mijn vriendin en ik samen besloten dat de beste route was om de spontane vriendin-vakantie af te zeggen en toch samen met haar dochter te gaan. 

Eenmaal dochter thuis van school begint mijn vriendin 'je weet dat mama een vakantie had gepland met vriendin A, toch? Nou...dat gún je mama toch wel? Je wil toch dat mama daar naartoe gaat? Of zeg jij ook nee tegen mijn vakantie?'. Ik moest wederom ingrijpen omdat dit meer leek op manipulatie om tóch haar zin te krijgen ipv de besproken aanpassing. Ter plekke is dit rechtgezet en heeft ze alsnog beloofd de vakantie te annuleren. 

Enkele dagen later kwam ik er achter dat ze de vakantie alsnog niet geannuleerd heeft. Bang dat vriendin A haar niet meer wil spreken als ze cancelt. Haar idee 'jij moet het mij verbieden om nog te gaan, dat is de duidelijkheid die ik nodig heb. Dan heb ik ook een goed verhaal richting die vriendin'. 

En nu?
Ik ben erg praktisch, dus denk ik oplossingen. Zelfmoord zal mij niet helpen, want dan weet ik niet wat er met mijn dochter gaat gebeuren. 

Uit elkaar gaan zal mijn dochter ook niet helpen. Ondanks de escalaties van mijn vrouw, heeft mijn dochter maar weinig weet van haar duistere gedachten. Deze mag ze ook niet weten. Mijn vriendin heeft al meerdere malen gezegd dat ik volledige zorg voor onze dochter op mij mag nemen. Dan is ze verlost, vrij. Ze zal ook nodige documenten tekenen bij een rechter om haar ouderlijke macht weg te nemen. Maar toch...onze dochter is wel een moeder nodig. En hoe leg je dat uit bij dochter, als al je 'bewijsmateriaal' in de categorie valt van -dit mag zij nooit weten-.  

[Nog ter info: mochten jullie je zorgen maken, de vrouw die ons aan huis wekelijks komt helpen, komt via een grote GGZ instelling, weet van alle bovenstaande details en heeft ook al enkele keren gedreigd met Veilig Thuis.]